15 Aralık 2014 Pazartesi

Hiçbir başarı tesadüf değildir...

Zorlu bir maçın sonlarına doğru canla başla çalışan takım öne geçer ve maçı sürpriz şekilde alır. Maç sonunda manzara duygusaldır. Başarılı takımın oyuncuları hocalarının yanına giderek onu omuzlarına alır ve başarılarını kutlarlar. Takım olmak iyidir, başarı için anahtar vazife taşır ama daha önemlisi çok sayıda insanı bir takım halinde bir arada tutabilmektir. İşte o işi de lider yönü olan hocalar yapar. 

2012 yılında ilk öğrencilerimizi aldığımızda çok fazla sesli düşünmesek bile sanırım hepimizin ortak düşüncesi üç hoca ile koca bir bölümü nasıl idare edeceğimiz idi. İlk öğrencilerin heyecanı ile insan üstü çaba göstererek bir şeyler yapmaya çalıştık. Hemen kulüp kurarak eksik kalan taraflarını etkinliklerle kapatalım istedik ama bu kadar hızı kaldıramadı hiç kimse. 

2013 yılı çok hızlı geldi. Bu sefer yeni öğrencilerimiz de aramıza katılmıştı. Gece ve Gündüz öğretim, 1. ve 2. sınıf derken tam 220 öğrencimiz vardı. Toplam dört sınıfı iki yılda doldurmuştuk. Canımız çıkıyordu ama olsun epeyce bir öğrencimiz vardı ya. Bu sefer artık kulübümüzü kurmalıydık ve kurduk da. Aceleye geldi diyen oldu, adil olmadı diyen oldu ama sonunda bir kulübümüz oldu. Yapılan hangi iş eleştirilmiyor ki diyerek ses çıkarmadık. 

Kulübümüz sudan çıkmış balık hesabı neredeyse bir yıl boyunca etkinlik yapamadı. Kahvaltı ve yemek organizasyonları bize göre çok başarılıydı ama etkinlik değildi, gezi de aynı şekilde. Ve bu senenin başında oturup ciddi şekilde konuştuk. Bu iş olmalı dedik. Bu etkinlikler yapılmalı, yoksa daha 1 yaşında olan kulübümüz kapanacak. 

Sıkı toplantımızın ardından sadece 2 ay geçti. 1 yıl boyunca üç etkinlik yapamamış kulübümüz 5 Aralık Dünya Mühendisler gününde 5 etkinlik yaptı. 10 Aralık tarihinde Türkiye'de bizden önce 7 üniversitede yapılmış olan bir dev etkinliği başardı, GDG DevFest Sivas. Ve son anda nur topu gibi bir etkinliğimiz daha oldu. Sivas Milletvekilimiz Nursuna Hanım ile bir etkinlik daha. Üç ay olmadan 7 etkinlik yapmış olacağız nasipse. İşte bu tam da maç sonunda maçın alınması gibi bir şey. 2014 başında pek de iyi bir performans gösteremeyen kulübümüz 2014 sonunda bomba gibi faaliyetlerle deyim yerindeyse yeri yerinden oynattı. 

Bu başarı bütün takımın, biz ise o takıma hocalık yapabildiysek ne mutlu bize. Ben başarıyı takıma mal ediyorum ama geçen gün etkinlikteki alkışlardan anladığıma göre öğrenciler de bizim katkılarımızı görmüş olmalılar...

14 Mayıs 2014 Çarşamba

ANNEM...


Yıllar önceydi, babam hakkında bir yazı kaleme aldıktan sonra niyetlenmiş fakat cesaret edememiştim annem hakkında yazmaya. İnanması zor gelebilir ama annemi anlatır da bir yerleri eksik bırakır ve annemi eksik bıraktıklarım için üzerim diye yazamamıştım. Cesaretim yettiğinde yazacaktım… ama şimdi hem cesaretim her zamankinden düşük, hem daha yalnızım hem de yazıyorum. Vefatının bana verdiği derin teessür ile yazıyorum. Duygularımı yazıya dökerek hafifletmek için yazıyorum. Bir evladın annesine bir görevi olarak yazıyorum…

Herkesin annesi kendine ne kadar özel ve kıymetli ise benimki de bana özel ve bir o kadar da değerli. Siması simama benzeyen annem benim. Küçük bir çocukken “Kimin oğlusun” diye sormaya bile gerek duymadan annemi tanıyan herkes bana “sen Latife’nin oğlusun değil mi” derlerdi. Bunu her seferinde gelir anneme anlatırdım ve annem mutlu olurdu, kim mutlu olmaz ki evladının kendine benzemesinden.

Annemle yayla yolculuklarımız da meşhurdur. Annem yaylaya çalışmaya giderken, yayladan kasabaya dönerken genellikle merkep ile yolculuk yapar, yanına da küçük bey olarak beni alırdı. Benden büyük iki kardeşim ve benden küçük iki kardeşim kız olunca ben yıllarca annemin yol arkadaşı oldum. İyi bir sürücü olan annem ile yıllarca o yollarda birlikte gittik geldik. Diğer kardeşlerimden şanslı olduğum bir konudur annemin sıcaklığı ve güveni ile o yollarda yolculuk yapmak.

Yine hiç unutmam 12 yaş civarında artık yayla yollarında tek başına gidip gelmeye başlamıştım. (afedersiniz) merkebe yüklenen odun, ot ne olursa ben o yükü yayladan alır kasabaya götürürdüm. Annem ise yükü çoğu zaman tek başına yükler, beni tembihler ve yolculardı. Her telin yolculuğu benim için gurbetti, daha o yıllarda hemen her gün gurbeti yaşar ve yollarda hüzünlenerek gider gelirdim. O yıllar, canım annemin belki en kuvvetli olduğu yıllardı. Bahçeye koşarak gider, yine bahçeden koşarak gelirdi.

Hem evimizin önüne seki yapar, nane, reyhan, birçok çeşit çiçek diker hem de bahçelerimizin hepsine; fasulye, patates, soğan, salatalık, domates, kimi zaman nohut, karpuz, v.s. dikerdi. Nasıl dikmesin ki, evde irili ufaklı sekiz on çocuk sadece bir inşaat ustasının bilek gücü ile geçinemez ki. Annem önümüzde olur biz ise onu yarım yamalak desteklerdik. Babam da çok çalışkan bir insandı muhakkak ama el işine gitmekten ev işine fırsatı olmazdı ki adamın.

Anneme yardım etmeye kendimi öyle kaptırmıştım ki ortaokul sonunda sınava girerken (çocukça) tek düşüncem “ben okula gidersem anneme babama kim yardım eder” idi. O kaygılar içerisinde, biraz da tembellik ile okul sonu sınavlarında başarısız oldum. İnanması zor gelebilir ama başaramadığım için sevindiğim nadir olaylardan biridir. Annem ile çalışma zevki böyle bir şeydi işte.

Her anne bir miktar evladının arkadaşıdır muhakkak ama biz daha iyi arkadaştık, Allah biliyor. Annemin geçmişe dair anlattıklarını her seferinde pür dikkat dinler ve kendimce çıkarsamalarda bulunurdum. Çocuk aklımla kim daha güvenilir kim daha güvenilmez konusunu düşünür dururdum. Rahmetli Sultan ebemin yaşam öyküsü çok içli gelirdi her daim. Ayrıca, yıllarca yatakta hasta yatan dedem ve annem ile teyzelerimin çileli hayatı beni derinden üzerdi. Annemin çocuk yaşta gelin olması, bebesinin ölümü ve ona üzülmesi beni de çok fazla etkilerdi.

Annem benim, her zaman üzecek değil ya, kimi zaman gerçek hayatın komik yanlarını, kimi zaman ise işittiği fıkraları bizimle paylaşırdı.

Annemin beni motive eden yönü de takdire şayandır. İlkokul yıllarında oldukça vasat bir öğrenci olan ben’i ortaokul yıllarında adam etmiştir onun yönlendirmesi. Hiç unutmam ortaokul birinci sınıftayım, sülalemizin değerli eğitimcilerinden İbrahim öğretmen bir gün bize geldi. Anneme beni şikâyet etti. “Hidayet’in kafası çalışıyor kendi çalışmıyor” dedi. Bana sordular “Hiç zayıf dersin var mı” “Yok” “Pekiyi Teşekkür alabiliyor musun” “Yok” deyince “bre akılsız” dediler “biraz çalışsan teşekkür alırsın”. Bu motivasyon ve annemin her daim desteği ile doktora eğitimim bitene kadar ve hatta hala ders çalışıyorum, hem de günlük. Demek ki annelere çok iş düşüyor, yeter ki yaklaşmasını bilsinler evlatlarına.

Yıllar birbirini kovaladı ve zaman geldi çattı ben Üniversite’yi kazandım. O zaman telefon yok mektup var. Okuması olan ama yazması iyi olmayan annem kardeşlerime defalarca mektup yazdırarak bizi gurbet ellerde yalnız bırakmadı, ayrıca motivasyonları hiç eksik olmadı.

Evlilik çağımız geldiğinde bir karar vermemiz gerekiyordu, kime danışacağım, tabiî ki anneme. Annem ile uzun uzun konuşmalarımızın sonrasında amca kızında karar kıldık. Annemin onay verdiği birisi ile evlenerek annemi sanırım o konuda da mahcup etmedim. Annem de doğru seçim konusunda sağ olsun bana destek oldu.

Evet, her başım sıkıştığında aradığım annem yok artık, her engelde arkamdan itekleyen gücüm de yok, ama rüyalarımız ne güne duruyor. İnşallah rüyalarımızda sohbete devam edeceğiz. Telin benim için artık daha değerli çünkü annem orada yatıyor. Ve bir karar verirken annem olsa şöyle isterdi diyerek karar verecek ve yine ortak karar vermeye devam edeceğiz.

Anacığım, mekanın cennet olsun, bize en güzel şekilde anlattığın cennetlerde konakla inşallah. Kabrin cennet bahçelerinden bir bahçe olur inşallah. Seni seviyoruz, bu can bu bedende olduğu müddetçe her duamızda ilk sırada sen olacaksın anne. Hatalar yaptıysak ne olur affet bizi…


7 Mayıs 2014 Çarşamba

Cumhuriyet Üniversitesi ve Sivas

Yıl 1974, Sivas'ın ileri gelenlerinin önderliğinde Sivas'ın ihtiyacı olan bir eğitim kurumu, Cumhuriyet Üniversitesi kuruluyor. Şehir mutlu, şehir umutlu. Cumhuriyet şehrinde ona en uygun isim tabi ki Cumhuriyet olmalı ve oluyor. 

Yıllar o kadar çabuk geçiyor ki; üniversite bu yıl 40. yılını kutlamakta. 40 bin civarında öğrencisi, 1000'e yakın öğretim üyesi, bir o kadar da geriye kalan öğretim kadrosu, öğretim görevlisi, araştırma görevlisi, okutmanı v.s. Sadece bir fakültesi bile birçok Üniversiteden daha kalabalık. Sayı tek başına bir üniversite için üstünlük kabul edildiğinde üniversitemiz epeyce iyi durumda ama tabi ki nicelik yerine üniversitelerde nitelik önem kazanıyor. 

Örneğin 6000 civarında öğrencisi olan, 15-16 bölümü olan bir dekanlık bu kadar yükü taşıyabilir mi? bu kadar öğretim elemanını, öğrenciyi iyi şekilde koordine edebilir mi? kocaman bir soru işareti. Ayrıca bir üniversite her bölüme bir sürü öğrenci almak ve ondan sonra ona yetişememek ister mi? Evet bu sorular uzar gider, gelin iyisi mi sorular çok artmadan biz onları cevaplandırmaya çalışalım.

Öğretim üyesi, araştırma görevlisi, öğretim görevlisiyle birlikte 25 civarında akademisyeni bulunan bir bölümde hasbelkader 14 yıl çalışma imkanım oldu Cumhuriyet Üniversitesi'ne gelmeden önce. Toplamda 25 öğretim elemanının olduğu bölümümüzde en son ayrıldığımda 200 civarında bir öğrenci vardı. Buna ek olarak yüksek lisans ve doktora öğrencileri de 50 kişi olsa toplamda 250 civarında öğrenci ve 25 akademisyen. Kolay bir bölme işlemi olacak yapacağımız. Öğrenci sayısı/öğretim elemanı sayısı=10, yani eski okulumda her 10 öğrenciye bir öğretim elemanı düşüyor. Yeni okulumda ve yeni bölümümde ise 200 civarında öğrencimiz ve 3 tanesi öğretim üyesi olmak üzere toplam 5 adet öğretim elemanımız var. Yani, her 40 öğrenciye 1 öğretim elemanı düşüyor. Sadece bu oranlar olsa iyi. Eski okulumda 1 adet profesör, 4-5 adet doçent, 2-3 adet yardımcı doçent, doktorasını bitirmiş 2 öğretim görevlisi ve çoğu doktora yapan bir sürü araştırma görevlisi arkadaş var. Ya burada durum ne? 3 adet yardımcı doçent ve ufukta doçentlik çok gözükmüyor, 2 adet araştırma görevlisi ve onlardan birisi daha yüksek lisans ders aşamasında. 

Bu kadar öğrenciyi biz mi istedik, vallahi yok. Biz 30-35 istedik, YÖK bize 55-60 gönderdi. Biz asistan istedik rektörlükte kadro olmadığı için 2 taneden fazla alamadık. Biz öğretim üyesi istiyoruz, Rektörlük'te bulun alalım diyor ama bulamıyoruz veya bulduklarımız Sivas'a gelmek istemiyor. Ankara'da, İstanbul'da doktorasını bitirmiş, kadro alamadığı için Araştırma Görevlisi olarak çalışan çok tanıdığımız var (kimisi de Sivaslı), rica minnet ediyoruz "neden geleyim?" diyor. Evet, bu kadar çok öğrenciyi biz bölüm olarak istemedik ama gelenin de başımızın üstünde yeri var, ne yapalım kovalım mı? Üniversitenin tavrı da bence bu yönde. Kimisi öğrenci çokluğu ve şehre getirdiği katma değerden bahsediyor ama keşke öğrenci sayısı az olsa da o katma değeri Üniversite öğretim üyeleri yaptığı projelerle sağlasa. 

Şehir, kuruluşundan bu yana haklı olarak üniversiteden bir şey bekliyor ama üniversitenin de başta bazı bölümlerdeki öğretim elemanı eksikliği olmak üzere kendi iç problemleri bir şeyler yapmaya mani oluyor. Bununla birlikte; kimi zaman şehrin basınında çıkan üniversite haberlerini okuduğunuzda üzülüyorsunuz, bu kadar da değil diyorsunuz. Örneğin, okulumuza başka şehirlerden ÖYP kapsamında gelen öğrencilere arada bir soruyorum. "Üniversitemizin eksikleri var ama siz burayı tercih etmişsiniz, nedeni nedir" diye. Onlardan aldığım cevaplar beni mutlu ediyor. Ve görüyorum ki üniversite sıralamalarına yansımasa bile üniversitemizin iyi olduğu bir çok alan var. Örneğin, sıklıkla eleştirilen diş hekimliği fakültesine Çukurova Üniversitesinden gelen bir akademisyen arkadaş Cumhuriyet Üniversitesinin hoca bakımından daha iyi durumda olduğunu ifade ediyor. Belki son dönemde hep hastane üzerine eleştiriler yapılıyor ama merak ediyorum acaba kaç kişi Hacettepe Üniversitesinin bile alamadığı uluslararası denklik diplomasını Üniversitemiz Tıp Fakültesinin aldığını biliyor. 

Sevgili dostlar, hep karşılaştırmalarda yanı başımızdaki Kayseri örnek gösterilir, onlar ileri biz geriyiz v.s. diye. Evet onlar ileri ama şehrin üniversiteye desteği anlamında da ileriler. Yani şehrin hayırseverleri çok ciddi şekilde üniversitelerine destek veriyor ve birlikte büyüyorlar. Tamam kabul Kızılırmak nehri şehir ile üniversiteyi ayırmış olabilir ama kalplerdeki ayrılık neden. Daha makul eleştirilerle, daha fazla destekle bu Üniversitemizi gelin hep birlikte büyütelim. 

Üniversitede hatalar mutlaka oluyordur ama bunu basın yoluyla abartmanın şehre bir faydası yoktur. Lütfen Üniversite aleyhinde (çok da doğruluğu olmayan) ithamlarla zaten çok iyi durumda olmayan Üniversiteyi ayaklarından tutup biraz daha aşağıya sürüklemeyin. 

Saygı ve selamlarımla,

Hidayet TAKCI
Cumhuriyet Üniversitesi Öğretim Üyesi

17 Şubat 2014 Pazartesi

Bilişim teknolojileri nereye gidiyor?

Başlık çok iddialı mutlaka ama içerik bu konuya sadece benim bakış açımı sunabilecek durumda. Oturduğum yerden gözlediklerimi, gezerek gördüklerimi, hakemlik, izleyicilik, juri üyeliği ve bilirkişilik gibi görevlerden edindiğim bilgi birikimini özet olarak bu yazıda paylaşmak istiyorum.

Her şeyden önce benim de yakından ilgili olduğum data mining (veri madenciliği) ve text mining (metin madenciliği) konularının her geçen gün artan önemi beni son derece mutlu ediyor. Bu konularla ontolojik olarak ilişkili olan; doğal dil işleme, duygu analizi, kullanıcı davranışlarının anlaşılması ve web log madenciliği gibi konularda çalışmalarda bolca yer alıyor.

Veri analizi çalışmalarına artan ilgi paralelinde veri analiziyle ilişkili veri ambarı ve big data gibi konuları da gündeme getirmiş. İlişkisel ve ilişkisel olmayan veriden insanlar faydalanmak, bunlardan değerli bilgi çıkarmak istiyor.

Nispeten daha donanımsal tarafta ise hiç şüphesiz mikroçipler ve rfid kullanımının arttığını görüyoruz. Hasta takibi, hayvan takibi, çocuk takibi derken kişiler takip üzerine yaptıkları kurgularda ister istemez donanıma başvuruyor. Buna ilaveten olay tabi ki sadece donanımla sınırlı kalamıyor ve uç birimlerden gelen veri yine yazılım tarafından kontrol ediliyor. Takip anlamında sadece çip ve rfid değil bunlara ek olarak gps, gprs, ips, rtls gibi teknolojiler de gündemde. Kimisi bunlardan bazısını kimisi ise projelerde bunların hepsini bir arada kullanıyor. Konunun önemini en iyi örnekleyen araç takip sistemi olmakla birlikte, son zamanlarda bir ilacın bile üretimden tüketime takibi bu teknolojilerle sağlanıyor.

Bilişim alanının bir önemli konusu da bilgisayar ağları. Bilgisayar ağlarında son zamanlarda çalışılan ciddi konulardan birisi servis kalitesi ve içeriğin kayıpsız iletimi, özellikle de udp protokolünde. Buna ek olarak aktarılan verinin miktarı arttıkça bunların performanslı bir şekilde taşınması (hızlı ağlar ve yönlendirme teknolojileri) önem kazanmış durumda. Belki çok fazla duyulmamış olmakla birlikte insan kaynaklı ağlar bile konuşulur olmuş. Kişilerin kendi iç mekanizmalarında ve diğer kişilerle iletişimlerinde bu yeni tür ağlardan bahsedilir olmuş.

Kullanım açısından karşımıza çıkan şeyler ise kısaca şunlar; hayatı kolaylaştıran teknolojiler. Engellileri de dışarıda bırakmayan hizmet çeşitleri. Daha kullanışlı (kullanıcı dostu) tasarımlar. Çok fazla bilgiye gerek kalmadan da bilgi teknolojilerinin kullanılabilmesi. Kişilerin tanınması ve onlara öneriler getirilmesi.
Yazıma başlarken de ifade ettiğim gibi alan tabi ki sadece bunlardan meydana gelmiyor, bir yazılımcı olarak benim karşıma çıkan şeyler bunlar.

Sevgi ve selamlarımla,

Hidayet Takcı

C.Ü. Öğretim Üyesi   

1 Ocak 2014 Çarşamba

Sivas için can simidi: Yazılım


Sıra bana gelseydi soracaktım sayın belediye başkan adayına “bilişime bakışınız nedir? Yazılım konusunda bir şeyler yapmayı planlıyor musunuz?” diye ama bir türlü sıra gelmek bilmedi diğer daha önemli (!) sorular yüzünden…

Sivas’ın görünen en önemli sorunu elbette bence de otopark sorunu ama onu bilmeyen ve söylemeyen yok, önemli olan çok söylenmeyen ve şehre daha fayda getirecek şeyler söyleyebilmek, uygulayabilmek olmalı. Yazılım işte böyle bir konu. Sanayisi maalesef yeteri kadar büyüyememiş bir şehir için önemli bir sektör.

Mevcuda bakacak olursanız sıfır seviyesinin üstünde bir görüntü var şehirde ama ulusal ölçeği kıstas aldığınızda durum hiç de iyi değil. Yıllarca İstanbul-Gebze-Kocaeli hattında bulunmuş, ciddi projelerde hakemlik+izleyicilik yapmış birisi olarak bakıyorum ve mevcut manzara maalesef içler acısı. Yazılım yapılıyor yapılmasına da yazılım kalite standartlarına göre değil, yazılım yapılıyor yapılmasına da yazılımı yapan bile sanırım dönüp baktığında kendi yazılımını anlayamıyor.

Her iş gibi yazılımın da mutlaka yöntemi var. Yazılım mühendisliği kavramı ile özetlenebilecek bu süreçler maalesef şehirde yeteri kadar iyi bilinmediği için yapılan yazılımlar da maalesef ulusal ölçekte olamıyor, başkaları uluslar arası ölçeklerde yazılım yaparken.

Yazılım neden önemli ve şehri yönetmeye niyet edenlerin neden bu konuya ilgi göstermesi gerekiyor konusuna dönmek istiyorum. Yazılımın önemi şuradan geliyor, yazılım üretimi için çok fazla hammadde ihtiyacınız yok. Orta halli bir bilgisayar, normalin üstünde alınmış bir eğitim, biraz tecrübe ve girişimci fikirler ile rahatça yazılım yapabilirsiniz. Orta halli bir bilgisayara taksit yardımıyla orta halli herkesin gücü yeter. Yazılım eğitimi ise genelde okullarda verilmekle birlikte hızlandırılmış kurslarla, örneğin sürekli eğitim merkezinin imkânları ve bizim desteklerimizle verilebilir. Tecrübe için bir belki iki yıl yeterli. Bir iki yıl bir berber çırağı için bile kısa bir süre olmalı. Girişimci fikirler için ise memleket insanına güvenimiz sonsuz.

Şehrin yöneticilerinin konu ile ilişkisi ne derseniz. Bir şehrin ileri gelenleri bir konuyu o şehrin politikası haline getirirse konunun yaygınlaşması, destek bulması kolaylaşacaktır. Halk eğitim merkezleri, üniversite ve belediye imkânları bir araya gelerek yazılım yönü yüksek bir şehir inşa edilebilir. Şehrin bu yönde potansiyeli görüldükten sonra da şehir yazılım şehri olacak ve ciddi yazılım projeleri bu şehirden çıkabilecektir.

Kabul ediyorum şehrimiz sanayi açısından çok şanslı değil ama yazılım açısından şanslı. Sebebini az önce ifade ettim, yazılım geliştirmek için çok fazla şeye ihtiyaç yok. İhtiyaç olan da elimizde var.

Önümüzdeki seçimlerde kimin belediye başkanı olacağını bilmiyorum ama kim olursa olsun ondan ricam yazılım konusuna (şehrin hayrı için) özel önem vermesi. İnanın tarih onu hayırla yâd edecektir.

 Yrd. Doç. Dr. Hidayet Takcı

Cumhuriyet Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

Yazılım Anabilim Dalı Başkanı